Neyler çoğu zaman kötü yapıldıkları için değil, yanlış saklandıkları ya da yanlış yağlandıkları için zarar görür. Kamış yaşayan bir malzemedir; nemi, konumu ve kokuyu içine alır. Bu yazıda neyin neden küflendiğini, neden eğildiğini ve hangi yağın kullanılması gerektiğini anlatıyorum.
Ney neden küflenir?
Üfledikten sonra neyin içinde nem kalır. Bu nemli neyi hemen kılıfına koyup kapatırsanız ney küflenir, zamanla kamış çürür. Üfledikten sonra neyin ağzını açık bırakın ve içindeki nemin çıkmasını bekleyin.
Deri kılıf ve koruyucu, neyi kursa, okula ya da şehir dışına giderken korumak içindir. Evde saklama kılıfı değildir.
Küflenen ney nasıl temizlenir?
Neyin içinde beyazlık ya da yeşillik görürseniz bir kereye mahsus ılık suyla, ses kutusuna zarar vermeden temizleyin ve neyin kendiliğinden kurumasını bekleyin. Kamış kuruduğunda yağ bakımını yapın. Küf kamışa işlemişse ya da koku gitmiyorsa önce bize neyinizin fotoğrafını gönderin.
Ney neden eğilir?
Neyinizi asla sandalyeye bırakmayın. Masaya koyarken başpare dışarıda, gövde tamamen masanın üstünde kalmalı. Kamış yaşayan bir malzemedir; uzun süre yanlış konumda kalırsa eğilir.
Ney hangi yağla yağlanır?
Ney halis susam yağıyla yağlanır. Halis fındık ya da badem yağı da kullanılabilir. Önemli olan yağın saf ve soğuk sıkım olmasıdır; badem yağının halisini bulmak zordur, her markete ya da eczaneye güvenmemek gerekir.
- Uygun: Saf susam yağı, halis badem yağı, halis fındık yağı.
- Uygun değil: Zeytinyağı (asit oranı yüksektir) ve çiçek yağı.
Atölyemizde her yıl kendimize özel sıktırdığımız saf susam yağını kullanıyoruz ve neylerimizle birlikte damlalıklı bir şişe gönderiyoruz. Yağlama, perdelerden ve ses kutusundan az miktarda yapılır. Ne sıklıkla? Kamışın durumuna göre, kuruduğunda. Adım adım anlatım için Ney bakımı nasıl yapılır? yazımıza bakabilirsiniz.
Esans ve parfüm neyin içine asla dökülmez
Piyasada bulduğunuz esansları, gül yağını ya da parfümleri neyin içine asla boşaltmayın. Kimyasal ve endüstriyel kokular ilk başta güzel gelir, sonra kamışa işler ve neyi kullanılamaz hale getirir. Bunun bir çaresi yoktur.
Neylerimizi göndermeden önce alkolsüz amber kokusunu avucuma sürüp yalnızca neyin dışını onunla silerim. Misk-amber, Mevlevi kültüründe sevilen kokulardandır. Koku yalnızca dışa sürülür; içine hiçbir şey damlatılmaz.
Parazvanelerin bakımı
Parazvanelerin zamanla oksitlenmesi normaldir. 180 numara ince bir zımparayla hafifçe temizledikten sonra parlatıcı kremi el kremi gibi sürün, biraz kurumasını bekleyin ve kuru bir bezle ovarak parlatın.
Kısaca
- Üfledikten sonra neyin ağzını açık bırakın.
- Kılıfı evde saklama için kullanmayın.
- Neyi sandalyeye bırakmayın; masada başpare dışarıda dursun.
- Saf susam yağı kullanın; zeytinyağı ve esans kullanmayın.
- Kokuyu yalnızca neyin dışına sürün.
Bakım için ihtiyacınız olanları tek pakette topladık: Saf susam yağı ve bakım seti. Taşıma için ney çantalarımıza göz atabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Ney zeytinyağıyla yağlanır mı?
Hayır. Zeytinyağının asit oranı yüksektir. Saf susam yağı, halis badem ya da fındık yağı kullanın.
Ney kılıfında saklanır mı?
Kılıf taşımak içindir, evde saklamak için değil. Özellikle üfledikten sonra nemli neyi kılıfa koyup kapatmayın; küflenir.
Neyin içine koku damlatılır mı?
Asla. Esans ve parfüm neyi kullanılamaz hale getirir. Koku yalnızca dışa, alkolsüz amber gibi doğal bir kokuyla sürülür.
Ney nasıl temizlenir?
Düzenli üflenen bir neyin içi temizlenmez; içinin kararması üflendiğini gösterir. Küf belirtisi görürseniz bir kereye mahsus ılık suyla temizleyip kendiliğinden kurumasını bekleyin, sonra yağlayın.