Mansur ney, piyanodaki 440 Hz La notasına karşılık gelen, Türk musikisinde "5 ses" diye anılan La karar neydir. Derin, davudi sesiyle neyzenlerin en çok sevdiği neylerden biridir. Ama herkes için ilk ney değildir: boyunuza ve tecrübenize göre seçilmelidir.
Mansur ney ölçüleri ve karar sesi
| Özellik | Değer | Not |
|---|---|---|
| Akort | La (A) | Türk musikisinde "5 ses" |
| Boy | Yaklaşık 80 cm | Kız neyden daha uzun |
| İdeal çap | 25–27 mm | Geniş iç hacim, derin ses |
| Uygun boy | 1,67 m ve üzeri | Genellikle ikinci ney olarak |
Mansur ney yeni başlayanlar için uygun mu?
Mansur neyi neye yeni başlayanlara önermiyorum. Bir iki yıllık yol kat ettikten sonra ton çalışmak ve şevk kazanmak için tercih edilmesini öneriyorum; çoğu zaman ikinci ney olarak alınır.
Boy da önemlidir. Örneğin 1,65 boyundaki biri için Mansur üflemek çok kolay değildir; benim Şah neyine ulaşmam ne kadar zorsa onun gibi düşünün. Çok uğraşırsanız belki mümkün olur, ama boyunuza uygun bir neyle başlamak yolu kısaltır.
Mansur ney zor mu?
Kız neyden Mansur neye geçenler önce parmaklarında zorlanır. Kız neyde parmaklarınızı daha toplu kapatırken, Mansur neyde biraz daha açarak kapatmanız gerekir. Bir süre yadırgamanız çok normaldir; önce perde yerlerini parmaklarınıza alıştırın.
Benim de bütün hâkimiyetim Kız ney üzerine olduğu için Mansur üflerken zorlanıyorum. Isınmak için en az 15–20 dakika üflemem gerekiyor. Yani bu bir zorluk değil, bir alışma süreci.
Boyunuza göre hangi ney?
Neye yeni başlayacaksanız boyunuza uygun neyi seçmek çok önemli. Atölyemizde ney önermeden önce boyunuzu soruyoruz:
| Boyunuz | Önerdiğimiz ney | Not |
|---|---|---|
| 1,55–1,60 m | Süpürde ney | Parmakları kapatmakta hiç zorlanmazsınız. |
| 1,60 m'nin altı | Yıldız ney (64–65 cm) | Eklemler ve parmaklar kısa bir süre alışma ister. |
| 1,60 m ve üzeri | Kız ney (72 cm) | İlk ney için en yaygın tercih. |
| 1,67 m ve üzeri, 1–2 yıllık tecrübe | Mansur ney (~80 cm) | Genellikle ikinci ney. |
Perdeleri parmak uçlarıyla değil, parmakların orta boğumlarıyla kapatırız; böylece parmaklar yetişir. Biraz zorlanıyorsanız çözüm zaman içinde pratik yapmak; vücut esner ve neye uyumlanır. Model farkları için Kız, Yıldız ve Mansur ney arasındaki fark ve Hangi neyi almalıyım? yazılarımıza bakabilirsiniz.
Kamış yıllandıkça değerlenir
Yeni açılmış bir Mansur neyin sesi ilk günden güzeldir, ama asıl sesi zamanla gelir. Ses nefesinizle birlikte açılır, kamış nefesinizle yanar ve yıllandıkça değerli, evladiyelik bir ney olur.
Videoda bir çift için hazırladığımız iki Hatay Samandağ Mansur neyini dinliyorsunuz. Biri sol el üstte, diğeri sağ el üstte üflüyor; bu yüzden iki neyin arka perdesi farklı yöne meyilli açıldı. Bunun nasıl yapıldığını Neyin arka perdesi nasıl açılır? yazımızda anlattım.
Yeni Mansur neyinizi ilk kez üflemeden önce
Neyinizle birlikte gönderdiğimiz yağla, başpareyi çıkarıp neyi perdelerden içeri doğru güzelce yağlayın. Ondan sonra üflemeye başlayın. Ney size alışsın, siz neyinize alışın.
Antalya, Adana Ceyhan ve Hatay Samandağ kamışından Mansur neylerimizi inceleyebilirsiniz: Antalya · Adana Ceyhan · Hatay Samandağ.
Sık sorulan sorular
Mansur neyin karar sesi nedir?
La (A) akortta. Piyanodaki 440 Hz La notasına karşılık gelir; Türk musikisinde "5 ses" diye anılır.
Mansur ney ilk ney olarak alınır mı?
Önermiyoruz. Genellikle bir iki yıllık tecrübeden sonra ikinci ney olarak tercih edilir. İlk ney için çoğu zaman Kız ney ya da boyunuza göre Yıldız veya Süpürde ney daha uygundur.
Mansur ney kaç cm?
Yaklaşık 80 cm; ideal iç çapı 25–27 mm'dir.
Mansur ney kaç ses?
Türk musikisinde "5 ses" diye anılır.
